डिजिपिन म्हणजे काय? आणि पारंपरिक पिनकोडच्या तुलनेत याचं स्थान काय आहे?
📌 “तुमचं पत्र किंवा पार्सल योग्य पत्त्यावर पोहचवण्यासाठी आता फक्त पिनकोड नाही, तर डिजिपिनसुद्धा महत्त्वाचं ठरणार आहे!”
🧭 डिजिपिन म्हणजे काय?
डिजिपिन हा भारतीय पोस्ट खात्याचा एक आधुनिक, डिजिटल पत्ता ओळख प्रणाली (Digital Addressing System) आहे. पारंपरिक पद्धतीत आपण घराचा नंबर, रस्ता, परिसराचं नाव, पिनकोड असे तपशील देतो. मात्र डिजिपिन हे तुमच्या घराचं अचूक स्थान दर्शवणारं एक १० अंकी अल्फान्युमरिक कोड आहे, जो थेट त्या जागेच्या अक्षांश आणि रेखांशावर आधारित असतो.
हा उपक्रम भारतीय टपाल खातं, IIT हैदराबाद आणि ISROच्या NRSC (National Remote Sensing Centre) यांच्या संयुक्त सहयोगातून तयार झाला आहे.
🌐 डिजिपिनची कार्यपद्धती
भारतातील संपूर्ण भूप्रदेशाला 4 मीटर x 4 मीटर आकाराच्या ग्रीडमध्ये विभागण्यात आलं आहे. प्रत्येक ग्रीडला एक वेगळा डिजिपिन कोड दिला जातो.
हा कोड केवळ त्या एकाच जागेसाठी लागू असतो, म्हणजेच अगदी तुमच्या घराच्या दरवाज्यापर्यंत पोहोचण्याची सुविधा उपलब्ध होते.
📮 पारंपरिक पिनकोड आणि डिजिपिन यामधला फरक
बाब | पारंपरिक पिनकोड | डिजिपिन |
व्याप्ती | मोठ्या परिसरासाठी | विशिष्ट 4×4 मीटर जागेसाठी |
स्वरूप | 6 अंकी आकडी कोड | 10 अंकी अल्फान्युमरिक कोड |
सुरक्षा आणि गोपनीयता | सार्वजनिक स्वरूप | वैयक्तिक डेटा स्टोअर होत नाही |
उपयोग | पोस्ट/पार्सल | पोस्ट, नेव्हिगेशन, इमर्जन्सी सेवा, डिलिव्हरी |
ऑफलाइन वापर | नाही | होय |
📌 डिजिपिनचे फायदे
- ✅ अचूक पत्ता ओळख
- ✅ दुर्गम, ग्रामीण भागात डिलिव्हरी सुलभ
- ✅ ड्रोन डिलिव्हरी, इमर्जन्सी सेवा अधिक कार्यक्षम
- ✅ ई-कॉमर्स कंपन्यांसाठी अचूक ग्राहक लोकेशन
- ✅ पोस्ट, अॅम्ब्युलन्स, पोलीस यांना मार्गदर्शन
🛠️ डिजिपिन कसा मिळवायचा?
- या वेबसाईटवर जा 👉 https://dac.indiapost.gov.in/mydigipin/home
- लोकेशन अॅक्सेस आणि परवानगी द्या
- तुमचं अचूक लोकेशन निवडा
- तुमचा 10 अंकी डिजिपिन कोड स्क्रीनवर दिसेल
- तो कोड सेव्ह करा किंवा वापरायला सुरुवात करा
तुम्ही नकाशावर कोणतीही जागा निवडून तिथलाही डिजिपिन पाहू शकता.
🚀 डिजिपिनचा भविष्यातील उपयोग
- ➡️ ई-कॉमर्स कंपन्या (Amazon, Flipkart) अचूक डिलिव्हरीसाठी
- ➡️ सरकारी योजना व सेवा लाभार्थ्यांपर्यंत थेट पोहोचवण्यासाठी
- ➡️ स्थानिक प्रशासन, आपत्ती व्यवस्थापन, आपत्कालीन मदत
- ➡️ नेव्हिगेशन अॅप्स, ड्रोन वापरासाठी अत्यंत उपयुक्त






