कार विमा ऑनलाइन नूतनीकरण २०२६: कायदे, फायदे आणि संपूर्ण प्रक्रिया (Online Car Insurance Renewal)
कार विमा ऑनलाइन नूतनीकरण २०२६: कार विमा ऑनलाइन नूतनीकरण कसे करावे? IRDAI चे नवीन नियम (२०२६), आवश्यक कागदपत्रे, आयडीव्ही (IDV) व एनसीबी (NCB) गणित, आणि ऑनलाइन अर्ज प्रक्रियेची सविस्तर माहिती.
१. आकर्षक प्रस्तावना: कार विम्याची गरज आणि वाढते महत्त्व
वाढते शहरीकरण, वाहनांची वाढती संख्या आणि रस्ते अपघातांचे वाढते प्रमाण पाहता, आधुनिक काळात ‘कार विमा’ (Car Insurance) हा केवळ एक कायदेशीर दस्तऐवज राहिलेला नसून, ती एक अत्यंत महत्त्वाची आर्थिक ढाल (Financial Shield) बनली आहे. भारताच्या रस्त्यांवर दरवर्षी लाखो अपघात नोंदवले जातात, ज्यामध्ये मोठ्या प्रमाणावर जीवितहानी आणि मालमत्तेचे नुकसान होते. एका आकडेवारीनुसार, केवळ महाराष्ट्र राज्यात दरवर्षी हजारो रस्ते अपघात होतात आणि त्यातून निर्माण होणारा आर्थिक व मानसिक ताण प्रचंड असतो. अशा अनपेक्षित संकटाच्या वेळी, वैद्यकीय खर्च, कायदेशीर दावे आणि वाहनाच्या दुरुस्तीचा अचानक अंगावर पडणारा खर्च कोणाचेही आर्थिक बजेट कोलमडून टाकू शकतो. याच धोक्यांपासून संरक्षण मिळवण्यासाठी आणि रस्त्यावरील इतर नागरिकांचे कायदेशीर अधिकार सुरक्षित ठेवण्यासाठी मोटर वाहन विमा अनिवार्य करण्यात आला आहे.
मोटर वाहन कायदा, १९८८ (Motor Vehicles Act, 1988) च्या कलम १४६ आणि १९६ नुसार, भारतातील कोणत्याही सार्वजनिक रस्त्यावर वाहन चालवण्यासाठी किमान ‘थर्ड पार्टी लायबिलिटी’ (Third-Party Liability) विमा असणे कायद्याने सक्तीचे आहे. जर एखाद्या वाहनधारकाने वैध विम्याशिवाय वाहन चालवले, तर त्याला गंभीर कायदेशीर परिणामांना सामोरे जावे लागते. या गुन्ह्यासाठी पहिल्यांदा ₹२,००० दंड किंवा ३ महिन्यांचा तुरुंगवास, आणि पुन्हा तोच गुन्हा केल्यास थेट ₹४,००० दंडाची तरतूद करण्यात आली आहे. याशिवाय, मोटार वाहन (सुधारणा) कायदा २०१९ अंतर्गत इतर वाहतूक नियमांचे उल्लंघन केल्यास दंडाच्या रकमांमध्ये मोठी वाढ करण्यात आली आहे.
केवळ कायदेशीर कारवाई टाळण्यापलीकडे जाऊन स्वतःच्या सुरक्षिततेचा विचार केल्यास, सर्वसमावेशक (Comprehensive) विमा खरेदी करणे किंवा वेळेवर त्याचे नूतनीकरण (Renewal) करणे हे एका जागरूक नागरिकाचे लक्षण आहे. आजच्या डिजिटल युगात, एजंटच्या कार्यालयात चकरा मारण्याची किंवा कागदपत्रांचे ढिगारे जमा करण्याची गरज उरलेली नाही. ऑनलाइन कार विमा नूतनीकरण प्रक्रियेने हे सर्व अवघ्या काही मिनिटांत आणि अत्यंत पारदर्शक पद्धतीने शक्य केले आहे. तंत्रज्ञानाच्या साहाय्याने ग्राहकांना आता एकाच क्लिकवर अनेक कंपन्यांच्या प्लॅन्सची तुलना करता येते, स्वतःच्या गरजेनुसार ‘ॲड-ऑन्स’ (Add-ons) निवडता येतात आणि मध्यस्थांचे कमिशन वाचवून प्रीमियममध्ये मोठी बचत करता येते. या सविस्तर अहवालात, कार विमा ऑनलाइन नूतनीकरणाची संपूर्ण प्रक्रिया, भारतीय विमा नियामक आणि विकास प्राधिकरणाचे (IRDAI) २०२६ चे नवीन नियम, आणि कागदपत्रांची कायदेशीर पडताळणी याविषयी विस्तृत आणि तांत्रिक माहिती प्रदान करण्यात आली आहे.
२. Table of Contents (अनुक्रमणिका)
१. आकर्षक प्रस्तावना: कार विम्याची गरज आणि वाढते महत्त्व
२. Table of Contents (अनुक्रमणिका)
३. कायदेशीर चौकट: मोटर वाहन कायदा आणि ई-चलन प्रणाली
४. IRDAI चे २०२५-२६ चे कार विम्याबाबतचे नवीन नियम (Master Circular)
५. वाहन विम्याचे मुख्य प्रकार: थर्ड पार्टी विरुद्ध सर्वसमावेशक विमा
६. तुलनात्मक तक्ता: थर्ड पार्टी आणि सर्वसमावेशक विमा
७. कार विमा ऑनलाइन विरुद्ध ऑफलाइन नूतनीकरण: तुलनात्मक तक्ता
८. महत्त्वाच्या विमा संज्ञा: IDV (घसारा) आणि NCB चे तांत्रिक गणित
९. विम्याचे संरक्षण वाढवणारे प्रमुख ॲड-ऑन्स (Add-ons / Riders)
१०. कार विमा अर्ज प्रक्रिया: Step-by-Step (ऑनलाइन आणि ऑफलाइन)
११. पात्रता आणि आवश्यक कागदपत्रांची यादी (Checklist)
१२. मुदत संपलेल्या (Expired) विम्याचे नूतनीकरण आणि वाहनाची तपासणी
१३. डिजिटल दस्तऐवज: डिजीलॉकर (DigiLocker) आणि mParivahan ची कायदेशीर मान्यता
१४. क्लेम सेटलमेंट (Claim Settlement) प्रक्रिया आणि लोकपाल (Ombudsman)
१५. महत्त्वाची टीप (Pro-Tip Box)
१६. निष्कर्ष आणि Call to Action (CTA)
१७. वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
३. कायदेशीर चौकट: मोटर वाहन कायदा आणि ई-चलन प्रणाली
भारतातील रस्ते वाहतूक आणि वाहनांच्या वापराचे नियंत्रण ‘मोटर वाहन कायदा, १९८८’ (Motor Vehicles Act, 1988) द्वारे केले जाते. या कायद्यातील वेळोवेळच्या सुधारणांमुळे (विशेषतः २०१९ ची सुधारणा) वाहतूक नियम अधिक कडक झाले आहेत.
अनिवार्य विम्याची कायदेशीर तरतूद
कायद्याच्या ‘प्रकरण ११’ मधील कलम १४५ ते १६४ नुसार, प्रत्येक मोटार वाहनाचा ‘तृतीय पक्ष विमा’ (Third-Party Insurance) असणे सक्तीचे आहे. हा नियम खाजगी कार, दुचाकी, व्यावसायिक वाहने आणि अगदी अलीकडे लोकप्रिय होत असलेल्या इलेक्ट्रिक वाहनांनाही (EVs) समान लागू होतो. दिल्ली उच्च न्यायालयाच्या एका महत्त्वपूर्ण निर्णयानुसार, इलेक्ट्रिक वाहनांनाही पारंपारिक इंधनावरील वाहनांप्रमाणेच विम्याच्या अटींचे पालन करणे अनिवार्य आहे.
ई-चलन प्रणाली आणि दंडात्मक कारवाई
महाराष्ट्र राज्यासारख्या प्रगत राज्यात ‘ई-चलन’ (e-Challan) प्रणाली अत्यंत सक्षमपणे राबविली जात आहे. पूर्वी कागदपत्रे तपासण्यासाठी पोलिसांना वाहने थांबवावी लागत असत. आता चौकाचौकात बसवलेले सीसीटीव्ही (CCTV) कॅमेरे वाहनाच्या नंबर प्लेटवरून आपोआप माहिती मिळवतात. ‘परिवहन’ (Parivahan) आणि ‘VAHAN’ डेटाबेस थेट ‘इन्शुरन्स इन्फॉर्मेशन ब्युरो’ (IIB) शी जोडलेला असल्याने, एखाद्या वाहनाचा विमा संपला असल्यास पोलिसांच्या सिस्टीममध्ये ती माहिती त्वरित अद्ययावत (Update) होते.
- विमा नसताना वाहन चालवणे: मोटर वाहन कायद्याच्या कलम १४६/१९६ नुसार, पहिल्यांदा हा गुन्हा सिद्ध झाल्यास ₹२,००० दंड किंवा ३ महिन्यांचा तुरुंगवास, आणि दुसऱ्यांदा गुन्हा केल्यास ₹४,००० दंडाची कठोर तरतूद आहे.
- इतर दंडात्मक रकमा: प्रदूषण प्रमाणपत्र (PUC) नसल्यास ₹१०,००० पर्यंत दंड, वेगमर्यादा ओलांडल्यास (Overspeeding) ₹५,००० दंड, आणि धोकादायक पद्धतीने वाहन चालवल्यास ₹५,००० दंड आकारला जातो.
अशा प्रकारच्या प्रचंड दंडात्मक कारवायांपासून वाचण्यासाठी आणि कायदेशीर प्रक्रियांमध्ये अडकू नये यासाठी विम्याचे वेळेवर नूतनीकरण करणे हाच एकमेव सुरक्षित मार्ग आहे.
४. IRDAI चे २०२५-२६ चे कार विम्याबाबतचे नवीन नियम (Master Circular)
भारतीय विमा नियामक आणि विकास प्राधिकरण (IRDAI) ही संस्था विमाधारकांच्या हिताचे रक्षण करण्यासाठी सातत्याने नवीन धोरणे आखत असते. IRDAI ने सामान्य विम्यासाठी (General Insurance) एक अतिशय महत्त्वाचा ‘मास्टर सर्क्युलर’ (Master Circular) जारी केला आहे, ज्याने क्लेम सेटलमेंट आणि नूतनीकरण प्रक्रियेत आमूलाग्र बदल घडवून आणले आहेत आणि २०२६ मध्ये त्याची कडक अंमलबजावणी होत आहे. वाहनधारकांनी नूतनीकरण करण्यापूर्वी या नियमांची माहिती करून घेणे फायदेशीर ठरते:
१. ‘Pay As You Drive’ (PAYD) चा अनिवार्य पर्याय: पूर्वी विमा कंपन्या सर्व ग्राहकांना एकाच प्रकारचा प्रीमियम आकारत असत. पण आता नव्या सुचनेनुसार, विमा खरेदी किंवा नूतनीकरण करताना ‘पे ॲज यू ड्राईव्ह’ हा पर्याय प्रथम पसंती म्हणून उपलब्ध करून देणे अनिवार्य केले आहे. जे वाहनधारक आपली कार मर्यादित किलोमीटर चालवतात (उदा. वर्षाला केवळ ५,००० किमी), त्यांना या ‘टेलिमॅटिक्स-आधारित’ (Telematics-driven) पर्यायामुळे प्रीमियममध्ये लक्षणीय सवलत मिळू शकते.
२. कागदपत्रांअभावी क्लेम नाकारण्यास सक्त मनाई: अपघातानंतर अनेकदा विमा कंपन्या किरकोळ किंवा अनावश्यक कागदपत्रे नसल्याचे कारण देऊन क्लेम नाकारत असत. नवीन परिपत्रकानुसार, विमा कंपनी दाव्याशी थेट संबंधित नसलेल्या कागदपत्रांच्या अभावामुळे ग्राहकाचा क्लेम नाकारू शकत नाही. पॉलिसी देतानाच सर्व आवश्यक कागदपत्रे गोळा करण्याची जबाबदारी आता पूर्णपणे विमा कंपनीची आहे.
३. क्लेम सेटलमेंटसाठी ७ दिवसांची कठोर कालमर्यादा: वाहनधारकांना तातडीने दिलासा मिळावा यासाठी वेळेचे कडक निर्बंध लागू करण्यात आले आहेत. क्लेम नोंदवल्यानंतर २४ तासांच्या आत विमा कंपनीने सर्व्हेअर (Surveyor) नियुक्त करणे बंधनकारक आहे. या सर्व्हेअरला १५ दिवसांच्या आत आपला अहवाल सादर करावा लागतो. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, हा अहवाल मिळाल्यापासून केवळ ७ दिवसांच्या आत विमा कंपनीला क्लेमचे पैसे (Settlement) द्यावे लागतात. या कालमर्यादेचे उल्लंघन केल्यास कंपन्यांना आर्थिक दंड आकारला जाऊ शकतो. तसेच, ५०,००० रुपयांपेक्षा कमी रकमेच्या दाव्यांसाठी सर्व्हेअरची अनिवार्य गरज काढून टाकण्यात आली असून, आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) आणि ॲप-आधारित तपासणीला (App-based AI assessment) मान्यता देण्यात आली आहे.
४. ग्राहक माहिती पत्रक (Customer Information Sheet – CIS): विमा पॉलिसीच्या किचकट आणि तांत्रिक अटी ग्राहकांना सोप्या भाषेत समजाव्यात, यासाठी प्रत्येक मोटर विम्यासोबत एक ‘CIS’ देणे अनिवार्य केले आहे. यामध्ये कव्हरेज, अपवाद (Exclusions), क्लेम प्रक्रिया आणि तक्रार निवारण यंत्रणा याची स्पष्ट माहिती असावी लागते. या पत्रावर ग्राहकाची डिजिटल किंवा प्रत्यक्ष स्वाक्षरी घेणे कंपनीला बंधनकारक आहे.
५. पॉलिसी रद्द करण्याचे सुधारित नियम (Cancellation Rules): केवळ फसवणूक (Fraud) सिद्ध झाली तरच विमा कंपनी पॉलिसी रद्द करू शकते. त्यासाठीही ग्राहकाला किमान ७ दिवसांची लेखी पूर्वसूचना देणे आवश्यक आहे. इतर कोणत्याही सामान्य कारणास्तव अनिवार्य थर्ड पार्टी विमा रद्द करता येत नाही.
६. IMT-29 चे सक्तीचे कव्हरेज: खाजगी कार पॉलिसीमध्ये आता कर्मचाऱ्यांसाठी (उदा. पगारी ड्रायव्हर) ‘इंडियन मोटर टॅरिफ-२९’ (IMT-29) अंतर्गत कव्हरेज देणे अनिवार्य करण्यात आले आहे.
५. वाहन विम्याचे मुख्य प्रकार: थर्ड पार्टी विरुद्ध सर्वसमावेशक विमा
कार विम्याचे ऑनलाइन नूतनीकरण करताना कोणता प्लॅन निवडावा, हा एक महत्त्वाचा निर्णय असतो. त्यासाठी विम्याचे मुख्य प्रकार आणि त्यांच्या व्याप्तीतील फरक समजून घेणे आवश्यक आहे.
अ) तृतीय पक्ष विमा (Third-Party Insurance / Act Only Policy)
हा सर्वात मूलभूत आणि कायद्याने अनिवार्य असणारा विमा आहे. विम्याच्या परिभाषेत, ‘पहिला पक्ष’ (First Party) म्हणजे वाहनधारक, ‘दुसरा पक्ष’ (Second Party) म्हणजे विमा कंपनी, आणि ‘तृतीय पक्ष’ (Third Party) म्हणजे अपघातात नुकसान झालेली अन्य कोणतीही व्यक्ती.
- कव्हरेज (Coverage): तुमच्या कारमुळे जर रस्त्यावरील दुसऱ्या व्यक्तीला शारीरिक दुखापत झाली, तिचा मृत्यू झाला किंवा दुसऱ्याच्या मालमत्तेचे (उदा. दुसऱ्याची गाडी, सार्वजनिक मालमत्ता) नुकसान झाले, तर त्याची कायदेशीर आर्थिक भरपाई या विम्यातून दिली जाते.
- भरपाईची मर्यादा: ‘मोटर अपघात दावा न्यायाधिकरणा’च्या (Motor Accidents Claims Tribunal) आदेशानुसार तृतीय पक्षाच्या मृत्यूप्रकरणी अमर्यादित (Unlimited) भरपाई मिळू शकते. तर मालमत्तेच्या नुकसानीसाठी कमाल ₹७.५ लाखांपर्यंत कव्हरेज मिळते.
- मर्यादा आणि अपवाद: या विम्यात विमाधारकाच्या स्वतःच्या वाहनाला झालेल्या कोणत्याही नुकसानीची (चोरी, अपघात) भरपाई मिळत नाही. तसेच यासोबत कोणतेही अतिरिक्त ‘ॲड-ऑन्स’ जोडता येत नाहीत.
- २०२५-२६ प्रीमियम अपडेट: रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालय (MoRTH) आणि IRDAI च्या प्रस्तावानुसार, २०२५-२६ या आर्थिक वर्षात थर्ड-पार्टी विम्याच्या प्रीमियममध्ये १८% ते २५% वाढ होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे नूतनीकरण करताना प्रीमियममध्ये हा बदल दिसू शकतो.
ब) सर्वसमावेशक विमा (Comprehensive / Package Policy)
हा एक अत्यंत विस्तृत आणि सर्वाधिक शिफारस केलेला विमा प्रकार आहे. हा केवळ कायदेशीर आवश्यकताच पूर्ण करत नाही, तर वाहनाच्या संपूर्ण सुरक्षेची हमी देतो.
- कव्हरेजची व्याप्ती: यामध्ये ‘तृतीय पक्ष’ दायित्व समाविष्ट असतेच, पण त्यासोबत ‘ओन डॅमेज’ (Own Damage – स्वतःच्या वाहनाचे नुकसान) देखील कव्हर केले जाते.
- संरक्षणाचे घटक: अपघातामुळे वाहनाचे झालेले नुकसान, चोरी (Theft), आगीमुळे जळणे, तसेच नैसर्गिक आपत्ती (भूकंप, पूर, चक्रीवादळ, दरड कोसळणे) आणि मानवनिर्मित आपत्ती (दंगल, संप, दहशतवादी कृत्य) या सर्वांपासून यात आर्थिक संरक्षण दिले जाते.
- वैयक्तिक अपघात कव्हर (PA Cover): मालक-चालकासाठी ₹१५ लाखांचे अनिवार्य वैयक्तिक अपघात कव्हर यामध्ये समाविष्ट केले जाते.
६. तुलनात्मक तक्ता: थर्ड पार्टी आणि सर्वसमावेशक विमा
खालील तक्त्यामध्ये या दोन मुख्य विमा प्रकारांमधील फरक स्पष्ट केला आहे 28:
| वैशिष्ट्य (Features) | तृतीय पक्ष विमा (Third-Party Insurance) | सर्वसमावेशक विमा (Comprehensive Insurance) |
| कायदेशीर आवश्यकता | मोटर वाहन कायद्यानुसार अनिवार्य (Mandatory) | ऐच्छिक पण अत्यंत शिफारस केलेले (Optional) |
| तृतीय पक्षाचे नुकसान | पूर्णपणे कव्हर केले जाते (मृत्यू, दुखापत, मालमत्ता) | कव्हर केले जाते |
| स्वतःच्या कारचे नुकसान (OD) | कव्हर केले जात नाही (No Coverage) | पूर्णपणे कव्हर केले जाते (अपघात, चोरी, आग, आपत्ती) |
| प्रीमियमचा खर्च (Cost) | कमी (IRDAI द्वारे इंजिन क्षमतेनुसार दरवर्षी निश्चित. २०२६ मध्ये दरवाढ अपेक्षित) | जास्त (वाहनाचे मूल्य, आयडीव्ही आणि वयावर अवलंबून) |
| अतिरिक्त ॲड-ऑन्स (Add-ons) | उपलब्ध नसतात | उपलब्ध असतात (उदा. शून्य घसारा, इंजिन प्रोटेक्शन इ.) |
| कोणासाठी योग्य? | जुन्या कार मालकांसाठी किंवा ज्यांचे बजेट अत्यंत कमी आहे | नवीन, महागड्या कारसाठी आणि सुरक्षिततेची खात्री हवी असलेल्यांसाठी |
७. कार विमा ऑनलाइन विरुद्ध ऑफलाइन नूतनीकरण: तुलनात्मक तक्ता
पूर्वी विमा एजंट किंवा कंपनीच्या शाखेत जाऊन विम्याचे नूतनीकरण करण्याची पद्धत रूढ होती (Offline). मात्र, आता इंटरनेट आणि स्मार्टफोनच्या युगात ‘ऑनलाइन नूतनीकरण’ (Online Renewal) हा पर्याय सर्वाधिक सोयीस्कर आणि आर्थिकदृष्ट्या फायदेशीर ठरला आहे.
| निकष (Categories) | ऑनलाइन विमा नूतनीकरण (Online Renewal) | ऑफलाइन विमा नूतनीकरण (Offline Renewal) |
| प्रक्रियेचा वेळ (Speed) | अत्यंत जलद (केवळ २ ते ५ मिनिटांत पॉलिसी ई-मेलवर मिळते) | वेळखाऊ (काही तास किंवा दिवस लागू शकतात) |
| खर्च आणि प्रीमियम (Premium) | कमी प्रीमियम. एजंटचे कमिशन आणि मध्यस्थांचा खर्च वाचतो | जास्त प्रीमियम. यात कार्यालयीन खर्च आणि एजंटचे कमिशन जोडलेले असते |
| कागदपत्रे (Paperwork) | १००% पेपरलेस. दस्तऐवज डिजिटल पद्धतीने अपलोड करण्याची सोय | मॅन्युअल फॉर्म भरणे आणि कागदपत्रांच्या झेरॉक्स प्रती देणे अनिवार्य |
| पारदर्शकता (Transparency) | अत्यंत उच्च. ग्राहक स्वतः सर्व अटी, कव्हरेज आणि फायद्यांची तुलना करू शकतात | मध्यम. एजंटने दिलेल्या माहितीवर पूर्णपणे अवलंबून राहावे लागते |
| तुलना करणे (Comparison) | वेब ॲग्रीगेटरवर एकाच वेळी २० हून अधिक कंपन्यांच्या प्लॅन्सची तुलना करता येते | एजंट ज्या कंपनीचा प्रतिनिधी आहे, त्याच मर्यादित पर्यायांमधून निवडावे लागते |
| सोय (Convenience) | २४/७ कधीही आणि कुठूनही नूतनीकरण करता येते | केवळ कार्यालयीन वेळेत (Office Hours) आणि प्रत्यक्ष शाखेत जाऊन शक्य |
८. महत्त्वाच्या विमा संज्ञा: IDV (घसारा) आणि NCB चे तांत्रिक गणित
ऑनलाइन नूतनीकरण करताना तुमचा अंतिम प्रीमियम ठरवणारे दोन सर्वात महत्त्वाचे घटक म्हणजे ‘आयडीव्ही’ (IDV) आणि ‘एनसीबी’ (NCB). या तांत्रिक संज्ञा समजून न घेतल्यास आर्थिक नुकसान होऊ शकते.
१. आयडीव्ही (IDV – Insured Declared Value):
आयडीव्ही म्हणजे विमा कंपनीने निश्चित केलेले तुमच्या वाहनाचे ‘सध्याचे बाजारमूल्य’ (Current Market Value). जर तुमची कार अपघातात पूर्णपणे नष्ट झाली (Total Loss) किंवा चोरीला गेली, तर विमा कंपनी जास्तीत जास्त किती रकमेची भरपाई देईल, हे IDV द्वारे ठरते. ऑनलाइन नूतनीकरण करताना अनेक जण प्रीमियम कमी करण्यासाठी IDV मुद्दाम कमी ठेवतात. परंतु, ही एक मोठी चूक ठरू शकते. वाहन चोरीला गेल्यास प्रत्यक्ष मूल्यापेक्षा खूप कमी रक्कम पदरात पडते.
IDV चे गणित खालील सूत्रावर आधारित असते:
IDV = उत्पादकाची नोंदणीकृत किंमत – वाहनाच्या वयानुसार घसारा +अतिरिक्त ॲक्सेसरीजची किंमत – त्यावरील घसारा
वाहन वयानुसार IRDAI चे प्रमाणित घसारा (Depreciation) दर :
| वाहनाचे वय (Age of Vehicle) | घसारा दर (Depreciation %) |
| ६ महिन्यांपर्यंत | ५% |
| ६ महिने ते १ वर्ष | १५% |
| १ ते २ वर्षे | २०% |
| २ ते ३ वर्षे | ३०% |
| ३ ते ४ वर्षे | ४०% |
| ४ ते ५ वर्षे | ५०% |
(टीप: ५ वर्षांपेक्षा जुन्या वाहनांसाठी आणि बंद पडलेल्या मॉडेल्ससाठी (Obsolete models) IDV हा विमाधारक आणि विमा कंपनी यांच्या परस्पर सामंजस्याने व वाहनाच्या स्थितीनुसार ठरवला जातो.)
२. एनसीबी (NCB – No Claim Bonus):
एनसीबी हा विमा कंपनीकडून सुरक्षित आणि सावध वाहनधारकांना दिला जाणारा एक प्रकारचा ‘रिवॉर्ड’ (बक्षीस) आहे. जर तुम्ही मागील संपूर्ण पॉलिसी वर्षात कोणताही क्लेम (दावा) दाखल केला नसेल, तर नूतनीकरणाच्या वेळी तुम्हाला ‘ओन डॅमेज’ (Own Damage) प्रीमियमवर मोठी सवलत मिळते.
NCB सवलतीची टक्केवारी :
- १ वर्ष क्लेम न केल्यास: २०% सूट
- सलग २ वर्षे क्लेम न केल्यास: २५% सूट
- सलग ३ वर्षे क्लेम न केल्यास: ३५% सूट
- सलग ४ वर्षे क्लेम न केल्यास: ४५% सूट
- सलग ५ वर्षे क्लेम न केल्यास: जास्तीत जास्त ५०% सूट (ही कमाल मर्यादा आहे).
NCB बाबत अत्यंत महत्त्वाच्या बाबी:
- NCB हा केवळ ‘ओन डॅमेज’ प्रीमियमवर लागू होतो, थर्ड पार्टी प्रीमियमवर नाही.
- NCB हा वाहनाशी जोडलेला नसून तो ‘मालकाशी’ (Insured) जोडलेला असतो. याचा अर्थ, तुम्ही जुनी कार विकून नवीन कार घेतली किंवा विमा कंपनी बदलली, तरीही हा जमा झालेला बोनस तुम्ही नव्या पॉलिसीमध्ये ट्रान्सफर करू शकता.
- पॉलिसीची मुदत संपल्यानंतर ९० दिवसांच्या आत नूतनीकरण न केल्यास हा बोनस कायमचा संपुष्टात येतो (Lapse होतो).
९. विम्याचे संरक्षण वाढवणारे प्रमुख ॲड-ऑन्स (Add-ons / Riders)
सर्वसमावेशक (Comprehensive) कार विम्यासोबत थोडे अतिरिक्त शुल्क (Premium) देऊन काही विशेष ‘ॲड-ऑन्स’ जोडता येतात. हे कव्हर्स तुमच्या वाहनाला अभेद्य सुरक्षा कवच प्रदान करतात आणि दाव्याच्या वेळी खिशातून जाणारा खर्च कमी करतात.
१. झिरो डेप्रिसिएशन कव्हर (Zero Depreciation / Bumper-to-Bumper): सामान्य विम्यात अपघातानंतर वाहनाचे सुटे भाग (उदा. रबर, प्लास्टिक, फायबर, काच) बदलताना त्यावर वयानुसार घसारा (Depreciation) कापून उरलेलीच रक्कम दिली जाते. परंतु, हे ॲड-ऑन घेतल्यास घसाऱ्याची रक्कम कापली जात नाही आणि दुरुस्तीचा १००% खर्च कंपनी उचलते. ५ वर्षांपेक्षा कमी वयाच्या कारसाठी हे अत्यंत फायदेशीर आहे.
२. कंझ्युमेबल कव्हर (Consumables Cover): अपघाताच्या दुरुस्तीदरम्यान इंजिन ऑइल, ग्रीस, नट-बोल्ट्स, एसी गॅस, कुलंट यांसारख्या ‘कंझ्युमेबल्स’ (वापरून संपणाऱ्या गोष्टी) चा खर्च सामान्य पॉलिसीत मिळत नाही. हे ॲड-ऑन या सर्व लहान-मोठ्या खर्चांची १००% भरपाई करते.
३. इंजिन आणि गिअरबॉक्स प्रोटेक्शन (Engine & Gearbox Protection): पावसाळ्यात पूरस्थितीत इंजिनमध्ये पाणी शिरल्यामुळे (Hydrostatic Lock) किंवा ऑइल गळतीमुळे इंजिन सीझ झाल्यास सामान्य विमा तो खर्च देत नाही. इंजिनची दुरुस्ती हा कारमधील सर्वात महागडा खर्च असतो. हे ॲड-ऑन इंजिन आणि गिअरबॉक्सच्या या तांत्रिक दुरुस्तीचे पूर्ण संरक्षण देते.
४. रिटर्न टू इनव्हॉइस (Return to Invoice – RTI): जर वाहन चोरीला गेले किंवा अपघातात पूर्णपणे नष्ट झाले (Total Loss), तर सामान्य विम्यातून फक्त घसारा कापून IDV ची रक्कम मिळते. मात्र हे कव्हर घेतल्यास, कारची मूळ ‘इनव्हॉइस व्हॅल्यू’ (खरेदी पावतीवर असलेली मूळ रक्कम + नोंदणी कर + रस्ता कर) पूर्णपणे परत मिळते.
५. रोडसाईड असिस्टन्स (Roadside Assistance – RSA): रस्त्याच्या मध्यभागी गाडी बंद पडल्यास, टायर पंक्चर झाल्यास, बॅटरी डाऊन झाल्यास किंवा गाडीची चावी आतच राहून लॉक झाल्यास हे कव्हर २४/७ मदत पुरवते. यात टोईंग (Towing) सेवा, जागेवर मेकॅनिक पाठवणे आणि प्रवाशांसाठी पर्यायी प्रवासाची व्यवस्था समाविष्ट असते.
६. की आणि लॉक रिप्लेसमेंट (Key & Lock Replacement): आधुनिक कारच्या चाव्या सेन्सरयुक्त आणि महागड्या असतात. चावी हरवल्यास पूर्ण लॉक-सेट बदलावा लागतो. हे ॲड-ऑन या खर्चाची भरपाई करते.
७. पे ॲज यू ड्राईव्ह (Pay As You Drive – PAYD): जर तुम्ही तुमची कार नियमितपणे लांबच्या प्रवासासाठी वापरत नसाल, तर या ॲड-ऑन अंतर्गत तुम्ही किती किलोमीटर गाडी चालवता, यावर प्रीमियम अवलंबून असतो. कमी प्रवास म्हणजे कमी प्रीमियम!.
१०. कार विमा अर्ज प्रक्रिया: Step-by-Step (ऑनलाइन आणि ऑफलाइन)
आजकाल विमा नूतनीकरणाची प्रक्रिया अत्यंत सुलभ करण्यात आली आहे. वाहनधारक ऑनलाइन किंवा ऑफलाइन या दोन्ही पद्धतींचा अवलंब करू शकतात.
अ) ऑनलाइन नूतनीकरण प्रक्रिया (Online Renewal Process)
डिजिटल माध्यमातून नूतनीकरण करणे ही अत्यंत सोपी आणि पेपरलेस (Paperless) प्रक्रिया आहे. कोणत्याही अधिकृत विमा कंपनीच्या पोर्टलवर किंवा विमा ॲग्रीगेटर वेबसाइटवरून खालील क्रमाने ही प्रक्रिया पूर्ण करता येते :
- टप्पा १: वेबसाइटला भेट देणे आणि वाहनाचा तपशील भरणे: सर्वात आधी निवडलेल्या विमा कंपनीच्या किंवा पॉलिसीबाजार सारख्या ॲग्रीगेटरच्या अधिकृत वेबसाइटवर जा. ‘कार इन्शुरन्स रिन्यूअल’ (Car Insurance Renewal) या पर्यायावर क्लिक करा. तिथे तुमच्या कारचा ‘नोंदणी क्रमांक’ (Registration Number – उदा. MH-12-XX-1234) टाका. बहुतांश वेळा सिस्टीम VAHAN डेटाबेसवरून वाहनाची उत्पादक कंपनी (Make), मॉडेल, व्हेरिएंट (उदा. Petrol/Diesel/CNG) आणि नोंदणी वर्ष (Registration Year) आपोआप घेते.
- टप्पा २: जुन्या पॉलिसीची आणि NCB ची माहिती भरणे: पुढील पानावर, मागील वर्षीच्या पॉलिसीची मुदत संपण्याची तारीख आणि आधीच्या विमा कंपनीचे नाव टाका. मागील वर्षात तुम्ही क्लेम केला होता की नाही, याची अचूक माहिती द्या. जर क्लेम केला नसेल, तर लागू होणारा ‘नो क्लेम बोनस’ (NCB) टक्केवारीनुसार सिस्टीमद्वारे आपोआप कॅल्क्युलेट केला जाईल.
- टप्पा ३: पॉलिसीचा प्रकार निवडणे: तुम्हाला तुमच्या गरजेनुसार ‘तृतीय पक्ष’ (Third-Party Liability Only) किंवा ‘सर्वसमावेशक विमा’ (Comprehensive Package) यापैकी एकाची निवड करावी लागेल. सुरक्षेच्या दृष्टीने नेहमी ‘सर्वसमावेशक’ प्लॅन निवडणे शिफारसीय आहे.
- टप्पा ४: IDV निश्चित करणे आणि ॲड-ऑन्स जोडणे: या टप्प्यावर तुम्हाला प्रीमियमचे कोटेशन (Quote) दिसेल. येथे तुम्ही वाहनाचा ‘आयडीव्ही’ (IDV) योग्य बाजारभावानुसार मॅन्युअली कमी-जास्त करू शकता. त्यानंतर, गरजेनुसार झिरो डेप, RSA, इंजिन प्रोटेक्शन यांसारखे ॲड-ऑन्स जोडा. निवडलेल्या ॲड-ऑन्सनुसार अंतिम प्रीमियमची रक्कम अपडेट होईल.
- टप्पा ५: वैयक्तिक माहिती (KYC) आणि ऑनलाइन पेमेंट: शेवटच्या टप्प्यात वाहन मालकाचे संपूर्ण नाव, पत्ता, मोबाईल नंबर, ईमेल आयडी आणि वारसदाराची (Nominee) माहिती भरा. ही माहिती RC बुकवरील माहितीशी तंतोतंत जुळणे आवश्यक आहे. IRDAI च्या नवीन नियमांनुसार पॅन कार्ड किंवा आधार कार्डद्वारे ई-केवायसी (e-KYC) पूर्ण करा. त्यानंतर क्रेडिट कार्ड, डेबिट कार्ड, नेट बँकिंग किंवा UPI द्वारे सुरक्षित पेमेंट पूर्ण करा. पेमेंट यशस्वी होताच अवघ्या काही सेकंदांतच नवीन ‘डिजिटल पॉलिसी डॉक्युमेंट’ (PDF स्वरूपात) तुमच्या ई-मेलवर प्राप्त होईल.
ब) ऑफलाइन नूतनीकरण प्रक्रिया (Offline Renewal Process)
जर तुम्हाला ऑनलाइन प्रक्रियेबाबत साशंकता असेल, तर तुम्ही पारंपारिक पद्धतीचा अवलंब करू शकता 30:
- टप्पा १: जवळच्या विमा कंपनीच्या शाखेत किंवा परवानाधारक विमा प्रतिनिधीच्या (Agent) कार्यालयात जा.
- टप्पा २: नूतनीकरणाचा शारीरिक अर्ज (Proposal Form) भरा.
- टप्पा ३: अर्जासोबत जुनी पॉलिसी, आरसी बुक, पीयूसी (PUC) आणि ओळखीच्या पुराव्याची झेरॉक्स प्रत जोडा.
- टप्पा ४: जर विम्याची मुदत संपली असेल, तर कंपनीचा सर्व्हेअर वाहनाची शारीरिक तपासणी (Physical Inspection) करेल.
- टप्पा ५: प्रीमियमची रक्कम चेक (Cheque) किंवा रोख (Cash) स्वरूपात भरा. प्रक्रिया पूर्ण झाल्यावर काही दिवसांत तुम्हाला पॉलिसीची हार्ड कॉपी पोस्टाने किंवा शाखेतून मिळेल.
११. पात्रता आणि आवश्यक कागदपत्रांची यादी (Checklist)
ऑनलाइन नूतनीकरण करताना प्रत्यक्ष कागदपत्रे जमा करावी लागत नाहीत, तरीही माहिती अचूक भरण्यासाठी खालील कागदपत्रे सोबत ठेवणे अत्यंत सोयीचे ठरते :
कागदपत्रांची चेकलिस्ट (Documents Checklist):
- ✅ नोंदणी प्रमाणपत्र (RC Book): वाहनाचा इंजिन नंबर, चेसीस नंबर आणि अधिकृत मालकाचे तपशील अचूक भरण्यासाठी.
- ✅ मागील वर्षाची विमा पॉलिसी (Previous Policy Document): जुना पॉलिसी क्रमांक आणि NCB ची पडताळणी करण्यासाठी.
- ✅ वैध ओळख आणि पत्ता पुरावा: पॅन कार्ड (PAN Card), आधार कार्ड, पासपोर्ट किंवा मतदान ओळखपत्र (e-KYC प्रक्रियेसाठी अनिवार्य).
- ✅ वैध प्रदूषण नियंत्रण प्रमाणपत्र (PUC Certificate): वाहन उत्सर्जन मानकांची पूर्तता करत असल्याचे सिद्ध करण्यासाठी.
- ✅ वैध ड्रायव्हिंग लायसन्स (Driving License): काही विशिष्ट दाव्यांसाठी किंवा तपशिलांची पुष्टी करण्यासाठी.
- ✅ पेमेंटची साधने: डेबिट/क्रेडिट कार्ड, इंटरनेट बँकिंग किंवा UPI ॲप.
- ✅ पासपोर्ट आकाराचा फोटो: (केवळ ऑफलाइन प्रक्रियेसाठी आवश्यक).
(महत्त्वाची सूचना: जर गाडीमध्ये सीएनजी (CNG) किट किंवा अतिरिक्त मोठी ॲक्सेसरी बाहेरून बसवून घेतली असेल, तर त्याची आरसी बुकवर नोंद (Endorsement) असणे आणि नूतनीकरणाच्या वेळी विम्यामध्ये त्याची माहिती देणे अनिवार्य आहे, अन्यथा क्लेम नाकारला जाऊ शकतो.)
१२. मुदत संपलेल्या (Expired) विम्याचे नूतनीकरण आणि वाहनाची तपासणी
विमा वेळेवर रिन्यू न करणे हा आर्थिक आणि कायदेशीरदृष्ट्या मोठा धोका आहे. तरीही, काही कारणास्तव विम्याची मुदत संपून (Lapse) गेली असेल, तर खालील प्रक्रियांमधून जावे लागते:
१. वाहनाची तपासणी (Vehicle Inspection): विम्याची मुदत संपल्यानंतर नूतनीकरण करायचे असल्यास, विमा कंपन्यांना वाहनाची सद्यस्थिती तपासणे अनिवार्य असते. पूर्वी यासाठी सर्व्हेअर प्रत्यक्षात येत असे, मात्र आता डिजिटल युगात ‘सेल्फ-इन्स्पेक्शन’ (Self-Inspection) हा सोपा पर्याय उपलब्ध आहे. स्मार्टफोनद्वारे कंपनीच्या ॲपवरून वाहनाचे चहुबाजूचे (360-degree) फोटो आणि इंजिन चालू असतानाचा व्हिडिओ अपलोड करून काही मिनिटांतच तपासणी पूर्ण करता येते.
२. ग्रेस पिरियड (Grace Period) आणि NCB गमावण्याचा धोका: पॉलिसीची मुदत संपल्यानंतरही विमा कंपन्या ‘९० दिवसांचा’ वाढीव कालावधी (Grace Period) देतात. या ९० दिवसांच्या आत जर तुम्ही तपासणी करून नूतनीकरण केले, तर तुमचा जमा झालेला ‘नो क्लेम बोनस’ (NCB) सुरक्षित राहतो. मात्र, लक्षात ठेवा की या ९० दिवसांच्या कालावधीत अपघात झाल्यास कोणताही क्लेम मिळत नाही. ९० दिवसांनंतर नूतनीकरण केल्यास तुमचा संपूर्ण NCB शून्य (Reset) होतो आणि तुम्हाला नव्याने जास्त प्रीमियम भरावा लागतो.
१३. डिजिटल दस्तऐवज: डिजीलॉकर (DigiLocker) आणि mParivahan ची कायदेशीर मान्यता
अनेकदा वाहनधारकांची अशी तक्रार असते की, त्यांनी ऑनलाइन विमा रिन्यू केला आहे पण त्याची मूळ प्रत (Hard Copy) त्यांच्याकडे पोहोचलेली नाही आणि ट्रॅफिक पोलिसांनी अडवल्यास काय करावे? महाराष्ट्र शासन आणि केंद्रीय रस्ते वाहतूक मंत्रालयाच्या (MoRTH) आदेशांनुसार कागदी प्रत बाळगण्याची सक्ती आता पूर्णपणे संपुष्टात आली आहे.
- DigiLocker आणि mParivahan ला अधिकृत मान्यता: माहिती तंत्रज्ञान कायदा, २००० (IT Act, 2000) च्या तरतुदींनुसार आणि सुधारित मोटर वाहन नियम १९८९ नुसार, डिजीलॉकर (DigiLocker) आणि ‘एम-परिवहन’ (mParivahan) ॲपवर उपलब्ध असणारे इलेक्ट्रॉनिक दस्तऐवज हे ‘मूळ कागदपत्रांच्या बरोबरीचे’ (Legally recognized at par with original documents) मानले जातात.
- शासकीय परिपत्रक (GR) व २०२६ चे अपडेट्स: रस्ते वाहतूक मंत्रालयाने (MoRTH) दिलेल्या स्पष्ट निर्देशानुसार, जर नागरिकाने DigiLocker किंवा mParivahan ॲपवर ‘वैध विमा प्रमाणपत्र’ (Valid Insurance Certificate) दाखवले, तर पोलीस कागदी (Physical) प्रमाणपत्राची मागणी करू शकत नाहीत. विशेष म्हणजे, महाराष्ट्र शासनाने ई-गव्हर्नन्समध्ये आणखी पुढाकार घेत २०२५-२६ पासून पेन्शन आणि इतर अनेक कागदपत्रेही डिजीलॉकरशी जोडली आहेत, जे या डिजिटल प्लॅटफॉर्मची वाढती विश्वासार्हता दर्शवते.
- विमा डिजिटल कसा करावा (How to Fetch): नूतनीकरण पूर्ण झाल्यानंतर, विमाधारकाने आपले DigiLocker ॲप उघडून ‘Banking, Financial Services and Insurance’ या विभागात जावे. तिथे आपल्या विमा कंपनीचे नाव निवडून पॉलिसी नंबर आणि जन्म तारीख टाकावी. तुमचे डिजिटल पॉलिसी डॉक्युमेंट थेट IIB डेटाबेसमधून तुमच्या लॉकरमध्ये कायमस्वरूपी सुरक्षित (Fetch) होईल.
१४. क्लेम सेटलमेंट (Claim Settlement) प्रक्रिया आणि लोकपाल (Ombudsman)
विमा काढण्याचा खरा उद्देश अपघाताच्या वेळी योग्य भरपाई मिळणे हाच असतो. क्लेम करण्याची प्रक्रिया आता कॅशलेस (Cashless) झाली आहे.
- कॅशलेस गॅरेज नेटवर्क: बहुतांश नामांकित विमा कंपन्यांचे भारतभरात हजारो ‘कॅशलेस नेटवर्क गॅरेजेस’ (Network Garages) आहेत. अपघातानंतर गाडी थेट या गॅरेजमध्ये नेल्यास, दुरुस्तीचा खर्च विमा कंपनी थेट गॅरेजला देते, ग्राहकाला फक्त फाइल चार्ज किंवा घसाऱ्याची रक्कम (झिरो डेप नसल्यास) भरावी लागते.
- विमा लोकपाल (Insurance Ombudsman): जर विमा कंपनीने विनाकारण क्लेम नाकारला, प्रीमियम भरूनही पॉलिसी दिली नाही, किंवा क्लेम सेटलमेंटला जाणीवपूर्वक विलंब केला, तर ग्राहक ‘विमा लोकपाल’ (Insurance Ombudsman) कडे मोफत तक्रार नोंदवू शकतात. लोकपालाचा निर्णय कंपनीवर बंधनकारक असतो.
१५. महत्त्वाची टीप (Pro-Tip Box)
💡 विशेष सल्ला (Expert Pro-Tip): कार विमा खरेदी करताना फक्त ‘सर्वात स्वस्त प्रीमियम’ हा एकच निकष कधीही ठेवू नका. अनेकदा कमी प्रीमियम दाखवण्यासाठी ॲग्रीगेटर वेबसाइट्स किंवा कंपन्या वाहनाचा ‘आयडीव्ही’ (IDV – Insured Declared Value) प्रत्यक्ष बाजारभावापेक्षा खूप कमी करतात. वाहन चोरीला गेल्यास किंवा टोटल लॉस झाल्यास याचा मोठा आर्थिक फटका बसू शकतो. नूतनीकरण करताना जुन्या विम्यातील IDV तपासून पहा आणि सध्याच्या बाजारमूल्याशी (Market Value) तो सुसंगत असल्याची खात्री करा. तसेच, विमा कंपनी निवडताना तिचा ‘क्लेम सेटलमेंट रेशिओ’ (Claim Settlement Ratio – CSR) नेहमी तपासून पहा.
१६. निष्कर्ष आणि Call to Action (CTA)
कार विमा हे केवळ ट्रॅफिक पोलिसांच्या दंडापासून वाचण्याचे साधन नसून, अपघातासारख्या कठीण प्रसंगामध्ये तुमच्या कुटुंबाला, तुम्हाला आणि तुमच्या बँक बॅलन्सला सुरक्षित ठेवणारी एक भक्कम कायदेशीर ढाल आहे. IRDAI च्या २०२५-२६ च्या नवीन नियमांमुळे ही प्रक्रिया आता अधिक ग्राहकभिमुख, पारदर्शक आणि वेळेची बचत करणारी झाली आहे.15 डिजिटल तंत्रज्ञानाचा वापर करून आणि ‘कार विमा ऑनलाइन नूतनीकरण’ प्रक्रियेचा अवलंब करून तुम्ही एजंटचे कमिशन, वेळेचा अपव्यय आणि कागदपत्रांची किचकट प्रक्रिया सहज टाळू शकता.
जर तुमच्या वाहनाचा विमा नूतनीकरण करण्याची वेळ आली असेल, तर मुदत संपण्याची वाट पाहू नका. आजच ऑनलाइन पर्यायांचा अभ्यास करा, योग्य IDV निश्चित करा आणि आवश्यक ॲड-ऑन्ससह ‘सर्वसमावेशक’ (Comprehensive) विमा निवडून तुमचा आणि तुमच्या वाहनाचा प्रवास खऱ्या अर्थाने सुरक्षित करा.
१७. वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
प्र. १. कार विम्याचे ऑनलाइन नूतनीकरण कसे करावे?
उत्तर: तुम्ही विमा कंपनीच्या अधिकृत वेबसाइटवर किंवा ॲग्रीगेटर पोर्टलवर जाऊन नोंदणी क्रमांक (Vehicle Number) टाकून, जुन्या पॉलिसीची माहिती देऊन आणि योग्य प्लॅन निवडून ऑनलाइन पेमेंटद्वारे काही मिनिटांत नूतनीकरण करू शकता.
प्र. २. २०२६ मध्ये थर्ड-पार्टी विम्याच्या प्रीमियममध्ये काही वाढ झाली आहे का?
उत्तर: होय, रस्ते वाहतूक मंत्रालय (MoRTH) आणि IRDAI च्या प्रस्तावानुसार २०२५-२६ या आर्थिक वर्षासाठी थर्ड-पार्टी विम्याच्या दरांमध्ये १८% ते २५% वाढ अपेक्षित आहे.
प्र. ३. माझा कार विमा मुदत संपून (Expired) गेला आहे, मी तो ऑनलाइन रिन्यू करू शकतो का?
उत्तर: होय, पॉलिसी कालबाह्य झाली असली तरीही तुम्ही ती ऑनलाइन रिन्यू करू शकता. मात्र, यासाठी तुम्हाला स्मार्टफोनद्वारे वाहनाची स्व-तपासणी (Self-inspection) करावी लागू शकते आणि ९० दिवसांनंतर नूतनीकरण केल्यास NCB गमवावा लागतो.
प्र. ४. ‘नो क्लेम बोनस’ (NCB) म्हणजे काय आणि तो किती मिळतो?
उत्तर: मागील पॉलिसी वर्षात कोणताही दावा (Claim) न केल्यास नूतनीकरणाच्या वेळी मिळणारी ही सवलत आहे. हा बोनस सलग दावा न केल्यास २०% पासून सुरू होऊन ५व्या वर्षी जास्तीत जास्त ५०% पर्यंत मिळू शकतो.
प्र. ५. पोलिसांना तपासणीच्या वेळी ‘डिजीलॉकर’ वरील डिजिटल विमा चालतो का?
उत्तर: होय, १००% चालतो. माहिती तंत्रज्ञान कायदा, २००० आणि रस्ते वाहतूक मंत्रालयाच्या आदेशानुसार डिजीलॉकर (DigiLocker) किंवा ‘एम-परिवहन’ (mParivahan) ॲपवरील डिजिटल विमा पूर्णपणे कायदेशीर व मूळ कागदपत्रांसमान ग्राह्य मानला जातो.
प्र. ६. ‘झिरो डेप्रिसिएशन’ (Zero Dep) ॲड-ऑन म्हणजे काय?
उत्तर: अपघातावेळी वाहनाचे भाग बदलताना त्यावर जो वयानुसार घसारा (Depreciation) आकारला जातो, तो टाळण्यासाठी हे कव्हर असते. यामुळे सुट्या भागांच्या दुरुस्तीचा १००% खर्च कंपनीकडून मिळतो.
प्र. ७. थर्ड पार्टी (Third Party) आणि सर्वसमावेशक (Comprehensive) विमा यात काय फरक आहे?
उत्तर: थर्ड पार्टी विमा केवळ अपघातात नुकसान झालेल्या दुसऱ्या व्यक्तीची किंवा तिच्या मालमत्तेची कायदेशीर भरपाई देतो. तर सर्वसमावेशक विमा तृतीय पक्षासोबतच तुमच्या स्वतःच्या वाहनाच्या (चोरी, आग, अपघात, नैसर्गिक आपत्ती) नुकसानीचीही भरपाई देतो.
प्र. ८. ‘पे ॲज यू ड्राईव्ह’ (PAYD) विमा म्हणजे काय?
उत्तर: IRDAI च्या नवीन मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार, हा एक टेलिमॅटिक्स-आधारित पर्याय आहे. तुम्ही तुमची कार वर्षभरात जेवढे किलोमीटर चालवाल, त्या आधारावरच प्रीमियम निश्चित केला जातो. कमी प्रवास करणाऱ्यांसाठी हा अत्यंत फायदेशीर पर्याय आहे.
प्र. ९. कार विमा ऑनलाइन नूतनीकरणासाठी कोणती कागदपत्रे लागतात?
उत्तर: ऑनलाइन प्रक्रियेसाठी प्रत्यक्ष कागदपत्रे अपलोड करावी लागत नाहीत, परंतु माहिती भरण्यासाठी जुनी पॉलिसी, वाहनाचे आरसी (RC) बुक, पीयूसी (PUC) प्रमाणपत्र आणि ई-केवायसीसाठी (e-KYC) आधार कार्ड किंवा पॅन कार्डची माहिती जवळ असणे आवश्यक असते.
प्र. १०. विना विमा (Without Insurance) गाडी चालवल्यास दंड काय आहे?
उत्तर: मोटर वाहन कायदा १९८८ (कलम १४६ व १९६) नुसार, वैध विम्याशिवाय गाडी चालवल्यास पहिल्यांदा ₹२,००० दंड किंवा ३ महिने तुरुंगवास, आणि पुन्हा तोच गुन्हा केल्यास ₹४,००० दंडाची कठोर तरतूद आहे.
#CarInsurance #OnlineRenewal #IRDAI2026 #MotorVehiclesAct #MahitiInMarathi #CarInsuranceMarathi #DigiLocker
================================================================================================================
वाचकांसाठी आवाहन (Call to Action):
मित्रांनो, तुम्हाला कार विम्याचे ऑनलाइन नूतनीकरण करताना, २०२६ चे नवीन प्रीमियम दर किंवा ‘नो क्लेम बोनस’ संबंधी कोणतीही शंका किंवा अडचण आहे का? खाली दिलेल्या कमेंट बॉक्समध्ये तुमचे प्रश्न नक्की विचारा, आम्ही त्वरित आणि अचूक मार्गदर्शन करू! तसेच, अशाच नवनवीन सरकारी योजना, अद्ययावत कायदे आणि डिजिटल सेवांच्या माहितीसाठी आमच्या Social Media Channel वर खालील लिंकवर क्लिक करून Join व्हा !
माहिती In मराठी:
| प्लॅटफॉर्म | लिंक |
| 🌐 Website | https://www.mahitiinmarathi.in |
| 💬 WhatsApp Channel | https://whatsapp.com/channel/0029Val2tuCJuyAB49GXhp14 |
| https://www.facebook.com/mahitiinmarathi | |
| https://www.instagram.com/mahitiinm | |
| 🧵 Threads | https://www.threads.net/@mahitiinm |
| 📢 Telegram | https://t.me/+8748TkxWbp85YzVl |
| mahitiinm@gmail.com |
टॅग्स: #माहितीInमराठी #MahitiInMarathi #FollowUs #SocialMedia #MarathiNews #StayUpdated
#CarInsurance #OnlineRenewal #IRDAI2026 #MotorVehiclesAct #MahitiInMarathi #CarInsuranceMarathi #DigiLocker





